En om eerlijk te zijn, wellicht anders dan je van mij zou verwachten: ik vind het absoluut geen leuk klusje. Normaal ben ik wel van de getallen, maar niet rond energie. Ik vind het een soort primaire behoefte (die in NL belachelijk duur is) en heb weinig zin om overal op te gaan letten. Omdat het salderen wegvalt en we net een elektrische auto (EV) hebben, wordt het iets complexer voor ons. Er zullen ook vast lezers zijn, die er meer kennis en ervaring mee hebben dan ik.
Allereerst eens ons verbruik op een rijtje zetten:
- Verbruik: 4803 kWh
- Teruglevering: 5319 kWh
- Oplevering zonnepanelen: 7135 kWh (dus direct verbruik hiervan is 1816 kWh)
- Gasverbruik: 256 m3
- Elektrische auto (EV): dit schat ik op zo'n 3600 kWh, waarvan ik verwacht zo'n 50% (1800 kWh) op zonne-energie te kunnen laden en de andere 50% van het net.
- Afgelopen jaar, zonder EV, betaalden we effectief €95 per maand aan energiekosten.
Allereerst wat observaties:
- Totaal verbruiken we dus 6619 kWh (4803 + 1816). Erg veel, dat komt vooral door onze airco's in de herfst/winter (zo'n 2000 kWh van november t/m februari). Daar staat tegenover dat we erg weinig gas gebruiken. In ons oude huis gebruikten we zo'n 1500 m3 gas en 2700 kWh elektra, dat komt aardig overeen met ons huidige verbruik (1200 m3 extra gas staat gelijk aan 4000 kWh elektrische energie met een COP van 3).
- We gebruiken maar 25% van de opbrengst van onze zonnepanelen. Gelukkig verdwijnen vanaf januari de terugleverkosten, maar het blijft zonde. Vanaf volgend jaar loont het om stroomvreters en dingen zoals een (af)wasmachine beter te plannen.
Nu is de vraag: wat is in onze huidige situatie handig: een vast, variabel of dynamisch energiecontract? Sommige mensen zeggen, dat je met een elektrische auto een dynamisch contract moet nemen "want dan kun je 's nachts of op goedkope momenten je auto goedkoop opladen". Leuk, maar ik zie op verschillende websites op dit moment energieprijzen van 34 cent per kWh 's avonds/'s nachts en overdag gemiddeld 22 cent. Ook gas schommelt nu rond de €1,50 per m3. Dat noem ik niet heel goedkoop. Ik weet niet hoe het met jullie zit, maar als er gekookt moet worden, moet er gekookt worden. Afgezien van onze auto zijn we niet heel erg flexibel in sturing van ons verbruik.
Daarnaast waren er vorig jaar 581 uur waarop de stroomprijs negatief was en waarop je dus moest betalen bij teruglevering. Zul je net een maand op vakantie zijn. Ik ben dus tot nu toe wat sceptisch over dynamische prijzen. Maar wellicht zit ik verkeerd, ik word graag overtuigd.
Met deze getallen, ons huidige contract en wat uitleg over onze situatie heb ik de hele mikmak in AI gegooid en gevraagd voor advies over de keuze en ons verbruik. Wat komt eruit:
Met deze getallen, ons huidige contract en wat uitleg over onze situatie heb ik de hele mikmak in AI gegooid en gevraagd voor advies over de keuze en ons verbruik. Wat komt eruit:
- Het directe verbruik van de zonnepanelen samen met een lager algemeen verbruik is bij ons de grootste knop om aan te draaien.
- Als je niet flexibel bent met je verbruik en nog geen thuisaccu hebt, zou een vast contract niet veel duurder zijn dan dynamisch. Het zou om tientjes per maand gaan, omdat ons grootste verbruik in de winteravonden zit.
- Variabele contracten bieden weinig voordeel. Geen zekerheid en de relatief hoge tarieven.
- We gebruiken 25% van de opgewekte energie, met een EV moet dat naar minimaal 50% kunnen.
- Met een thuisaccu kun je pas echt gaan sturen met je verbruik. Zo'n accu laadt op wanneer de prijs goedkoop is (of op overschot van de zonnepanelen) om op dure momenten te gebruiken. Met een thuisaccu zouden we 80% van de opgewekte zonne-energie kunnen gebruiken.
Het zijn veelal open deuren, die ik zelf ook al op vizier had. Ondanks dat het me weinig nieuws bracht, bevestigt het wel mijn beeld dat dynamisch niet per se een logische optie is. Na wat rond gerommeld te hebben op gaslicht.com en andere websites, zag ik nog steeds het bos niet door de bomen. Toen ben ik maar eens met wat scenario's gaan spelen om tot een iets beter beeld te komen. Mocht je geen zin hebben in veel getallen, lees vooral een stuk verder door.
In onderstaande berekeningen neem ik geen leverkosten, netbeheerkosten en vermindering energiebelasting mee, want dat is overal ongeveer hetzelfde. Dit gaat puur over de vergelijking vast/dynamisch en wel of geen thuisaccu. Ook ga ik ervan uit dat we minimaal hetzelfde van onze zonnepanelen gebruiken als nu (1816 kWh).
Scenario 1: vast contract, geen thuisaccu
- Netto verbruik van het net: 6603 kWh (4803 thuis + 1800 EV verbruik) x €0,26
- Teruglevering aan het net: 3519 kWh (5319 nu - 1800 EV verbruik) x €0
- Geen terugleveropbrengst, want vanaf 2027 geldt bij een vast contract dat je terugleververgoeding ongeveer gelijk is aan je terugleverkosten.
- Gas kost ongeveer €1,50 per m3, dus €384.
- Totaal per jaar: €2101
Scenario 2: dynamisch contract, geen thuisaccu
- Hier doe ik wat aannames en reken ik met gemiddelde, dure en goedkope kosten.
- Gemiddeld verbruik: 2803 kWh (huidige verbruik - airco's) x €0,24
- Duur verbruik: 2000 kWh (airco's in de avonduren) x €0,34
- Goedkoop verbruik: 1800 kWh (EV) x €0,18
- Teruglevering: 3519 kWh (zelfde als boven) x -€0,08
- Bij een dynamisch contract krijg je voor je teruglevering de kale marktprijs (zonder btw etc). Omdat het in de zomer soms 0 cent is en soms meer, reken ik even met 8 cent.
- Voor gas neem ik in de winter €1,70 per m3, dus €435.
- Totaal: €1830
Tussenconclusie: het verschil tussen een vast en dynamisch contract op dit moment scheelt mij €270 per jaar. Niet verkeerd, maar ik ben nog niet erg overtuigd om voor zo'n bedrag allerlei verschuivingen in ons huishouden te doen.
Nu heb ik dezelfde scenario's genomen, maar dan met een thuisaccu van 10 kWh. Het hoofddoel daarvan is om ons dure winterverbruik af te dekken (dat kunnen we lastig schuiven). Onze airco's gebruiken zo'n 2,5 kWh per uur in de winter, dus 10 kWh op een avond. Dat zou al veel schelen. Ik reken even met een totaal accuverbruik van 2500 kWh, waarvan ik 1500 kWh kan laden met zonnepanelen en 1000 kWh van het net.
Scenario 3: vast contract, met thuisaccu
- In dit scenario heeft laden van de accu vanuit het net geen zin (want vast contract), dus 0.
- Netto verbruik: 5103 kWh (6603 kWh van scenario 1 - 1500 accu) x €0,26
- Teruglevering: 2019 kWh (3519 van scenario 1 - 1500 accu) x €0
- Gas: €1,50 per m3, dus €384.
- Totaal per jaar: €1711
Scenario 4: dynamisch contract, met thuisaccu
- Gemiddeld verbruik: 2803 kWh (huidige verbruik - airco's) x €0,24
- Duur verbruik: 2000 kWh (airco's in de avonduren) x €0,34
- Goedkoop verbruik: 1800 kWh (EV) x €0,18
- Accu vullen met zon: 1500 kWh x €0
- Accu vullen van net: 1000 kWh x €0,18
- Het 'verlies' dat je 1500 kWh niet teruglevert x €0,08
- Het voordeel dat je de accu gebruikt in dure uren: 2500 x -€0,34
- Teruglevering: 2019 kWh (3519 van scenario 2 - 1500 accu) x -€0,08
- Gas: €1,70 per m3, dus €435.
- Totaal: €1400
Pffff, wat een berekeningen zeg. Maar wel goed om iets van gevoel te krijgen. Ook heb ik nu een Excel waarmee ik kan spelen met ons verbruik, accu en prijzen, iets wat niet zomaar kan op vergelijkingswebsites. Ik heb de hele boel door AI laten controleren en met deze getallen en aannames zouden mijn berekeningen moeten kloppen. Onderstaand het overzicht van de eindgetallen:
- Geen accu - vast: € 2.101
- Geen accu - dynamisch: € 1.830
- Met accu - vast: € 1.711
- Met accu - dynamisch: € 1.400
Samengevat:
- Zonder accu scheelt overstappen naar een dynamisch contract ons €270 per jaar.
- Met accu is de winst van een dynamisch contract €310 per jaar.
- Bij een vast contract is de winst van een accu €390 per jaar.
- Bij een dynamisch contract is de winst van een accu €430 per jaar.
- Van vast contract zonder accu naar dynamisch contract met accu scheelt ons €700 per jaar.
Belangrijke conclusie: de winst van een accu kopen (€390) is voor ons op dit moment hoger dan de overstap naar een dynamisch contract (€270). Dit hadden we komend jaar nog niet op het vizier (want het geld is even op na alle reizen en auto-aankoop), dus een interessant leerpunt. De overstap naar een accu en dynamisch contract is natuurlijk de meest interessante optie.
Daarnaast kan ik nu rekenen aan de terugverdientijd van een accu. Een 10 kWh accu (excl. eventuele aanpassingen thuis) kost zo'n €2500-3500. Met een besparing van €390 per jaar verdien je het dus terug in zo'n 7-9 jaar. Niet verkeerd, maar ook niet enorm spectaculair.
Kudo's voor de lezers die hier nog aanwezig zijn. Het heeft mij vooral geholpen om overzicht te krijgen. Zonder salderen vraagt een dynamisch contract soms best wat opletten rond wat je wanneer doet in het huishouden. De belangrijkste vraag is voor onszelf is dan ook: hoeveel moeite en kosten willen wij investeren om maximaal €700 per jaar te besparen?
Los van welk contracttype we kiezen, ga ik sowieso richting 2027 wat acties aanzetten:
- Ons energieverbruik onder de loep nemen en standby/energieslurpers opsporen. Ons huis vraagt bijv. in standby 220W. Dat klinkt weinig, maar 24 uur per dag keer 365 dagen is dat ruim 1900 kWh per jaar.
- Meer verbruik overdag plannen, zoals wassen, drogen, afwasmachine etc. Onze kinderen zijn regelmatig thuis, die kunnen vast hun steentje bijdragen. Ook ik werk regelmatig thuis. Dat helpt in ieder geval om onze zonnestroom goed te gebruiken.
- Vanaf januari minder onze airco's gebruiken en meer gebruik maken van onze pelletkachel. Vast niet gewenst, maar wij vinden een pelletkachel fijne warmte en de overheid stuurt ons daar toch naartoe nu de belastingen op elektriciteit niet wordt verlaagd na het verdwijnen van salderen.
Zo, nu ga ik even uitrusten van het typen. Ondanks wat ik wilde, ben ik best wat tijd ermee kwijt geweest en word ik dus toch meegezogen in de energiewereld.
In de berekeningen heb ik de prijzen zoveel gebaseerd op websites (zoals hier en hier). Ik ben me er volledig van bewust dat er mogelijk verkeerde aannames in zijn geslopen. Daarom aan jullie de vraag: heb ik ergens iets verkeerds gerekend of aangenomen? Er zullen tussen mijn lezers vast mensen zitten die er meer verstand van hebben dan ik.
